Kada se kaže neolitska revolucija misli se na događaj koji je potpuno promenio tok čovečansta, tj. kada su naši preci prvi put, sa lovačko-sakupljačke privrede prešli na zemljoradnju. Već nekoliko vekova traje rasprava o trenutku i događaju koji se smatra početkom neolitske revolucije. Sa ovim otkrićem, nastala je potpuna pometnja. 

Monumentalna arhitektura nastala u Starom svetu (4000 p.n.e – 476 n.e.), oduvek je privlačila pažnju turista. Ako ste mislili da su piramide najstariji hramovi na svetu, grdno ste se prevarili. Ako vam je pao na pamet i Stounhendž, tu takođe grešite.

Najstariji hram na svetu je Gobekli Tepe. Ovaj hram se nalazi u južnoj Turskoj i star je preko 11.600 godina. Dakle, stariji je oko 7 hiljada godina od Keopsove piramide u Gizi. On se danas smatra prvom monumentalnog građevinom koju su ljudi stvorili. Donekle podseća na Stounhendž samo što nije sagrađen od toliko izraženih masivnih stubova. Smatra se da ga je podiglo lovačko-sakupljačko društvo koje je u tom periodu živelo na prostoru današnjeg grada Sanliurfe. 

Otkrili su ga još u 60-im godinama prošlog veka, arheolozi sa Univerziteta u Čikagu i dugo su ga smatrali vojnom bazom koju su napravili Britanci u periodu kada su imali posede po Aziji. Od 1994. godine ovu iskopinu konstantno istražuju nemački i turski arheolozi. Utvrđeno je da je ovo samo mali deo iskopine i očekuje se da će se u narednom periodu doći do novih i impozantnijih otkrića.

Najvažnija stvar koja je došla sa otkrićem ovog lokaliteta, jeste upravo rušenje teorije da je čovečanstvo uzlaznom putanjom krenulo sa pojavom zemljoradnje. Naučnici tvrde, pošto su ovaj hram stvorila lovačko-sakupljačka društva, da je upravo religija ključna pojava koja je čovečanstvo povela u nezaustavljiv napredak. 

Treba napomenuti da je religija ovih lovaca-sakupljača bila politeistička kao i sve u to vreme. Na to ukazuju totemi koji su bili uklesani na stubovima hrama. Ti totemi su životinje koje potiču iz ovih krajeva a to su: divlja svinja, lisica, ždral, zmija i škorpija. 

hram totem lisica

Totemska životinja: Lisica

 

Za ovu monumentalnu građevinu, izgrađenu ljudskom rukom i najosnovnijim oruđem, može se reći da predstavlja temelj civilizacije. Budući da stariji hram od ovoga još nije pronađen, slobodno možemo reći i da je ovo mesto na kom se rodila religija. 


Ako niste do sada, zapratite našu Lifehacker.rs FB stranicu.


Bogdan Antonić

Autor: Bogdan Antonić

black and white